Vreemde troepen te Zonnebeke (2)

Anno 1742: Britse troepen te Zonnebeke en haar deelgemeenten

Van 1713 tot 1794 maakte onze gemeente deel uit van de Oostenrijkse Nederlanden. Op 20 oktober 1740 stierf keizer Karel VI van Oostenrijk. Ingevolge de Pragmatieke Sanctie van 1713 werd hij opgevolgd door zijn dochter Maria Theresia. De Oostenrijkse staten kwamen haar toe. De vorsten van Beieren en Pruisen konden zich hierbij niet neerleggen en eisten een deel van de koek op. De Oostenrijkse Successieoorlog brak uit. Wat onze streken betreft, ontstond de vrees dat Frankrijk van de situatie zou gebruik maken om ons in te lijven.

In maart 1742 stuurde de Engelse koning George II zo’n 40.000 soldaten naar de Oostenrijkse Nederlanden. Er kwamen ook troepen uit de Duitse staten Hannover en Hessen. Deze troepen dienden een Franse inval in onze gebieden te voorkomen. Engeland, Hannover en Hessen kozen met andere woorden de zijde van Oostenrijk.

Ook in onze gemeente werden er troepen gestationeerd; meer bepaald Britse troepen. Zoals gezegd dienden zij een eventuele Franse inval te verhinderen. De verdeling van deze Britse troepen over onze gemeente zag er als volgt uit:

  • Op het grondgebied van Passendale en Moorslede waren één bataljon en twee eskadrons Britse soldaten ingekwartierd.
  • Te Geluveld, Zonnebeke en Zandvoorde was één bataljon Britse soldaten ingekwartierd.
  • Te Beselare was eveneens één bataljon Britse soldaten ingekwartierd.

De Britten waren vooral gelegerd tussen Diksmuide en Kortrijk en in de Kasselrij Ieper. Voor het ‘Ypersche, Veurensche ende Meenensche’ waren negen bataljons en 15 eskadrons voorzien. Voor Oost-Vlaanderen waren er zes bataljons en 19 eskadrons. Men berekende dat men voor 15 dagen zo’n 121.935 rantsoenen voor deze troepen nodig had. Voor de nationale troepen (lees: de soldaten uit de Oostenrijkse Nederlanden in dienst van de Oostenrijkers), ‘camperende omtrent de Leije’ rekende men ‘4.800 rations daeghs’ gedurende 15 dagen. Ook dit was 72.000 rantsoenen. In totaal waren dus 193.935 rantsoenen nodig om de troepen in onze streken gedurende 15 dagen van voedsel en drank te voorzien. De nationale troepen lagen te Kortrijk, Harelbeke, Sint-Eloois-Vijve en Deinze. Het zal opnieuw geen voorspoedige periode geweest zijn.

Vergeten we ook niet dat er in 1742 in Veurne, fort Knokke, Ieper, Waasten en Menen nog Hollandse garnizoenen gelegerd waren. Ook deze waren er om een Franse inval af te slaan.

In 1744 verklaarde Frankrijk de oorlog aan Engeland en op 17 mei 1744 vielen de Franse troepen de Oostenrijkse Nederlanden effectief binnen. De plaatsen waar de Hollanders gelegerd waren, vielen haast ogenblikkelijk in handen van de Fransen. De Franse koning Louis XV nam zelf aan de veldtocht deel en deed zodoende onze streek aan. Onze contreien werden gedurende vier jaar bezet door de Fransen. De Fransen gaven de Zuidelijke Nederlanden aan Oostenrijk terug in 1748, als gevolg van het Verdrag van Aken (1748) die een einde maakte aan de Oostenrijkse Successieoorlog.